Foto: Raphael Stecksén, Kungl. Hovstaterna

W ubiegłym tygodniu dwór wydał plan podróży po Szwecji członków rodziny królewskiej. Wizyty w poszczególnych prowincjach mają rozpocząć się zaraz po zakończeniu letniej przerwy. Jak możemy przeczytać w oświadczeniu dworu: Para królewska rozpocznie swoje wizyty w hrabstwach od odwiedzenia hrabstwa Kalmar. W podróże po kraju udadzą się także Victoria, Daniel oraz Carl Philip i Sofia. Już jesienią ubiegłego roku, z inicjatywy króla, rodzina królewska rozpoczęła podróże po Szwecji jednak ze względu na sytuację pandemiczą odwiedzili wówczas zaledwie cztery księstwa. Przez te wizyty król chce pokazać dotkniętym pandemią i kryzysem, że jest obok i można na niego liczyć oraz pragnie zwrócić uwagę na lokalne inicjatywy w najróżniejszych sektorach. Poniżej przedstawione przez dwór kalendarium wizyt, które, jak zaznaczono, może jeszcze ulec zmianom, do podróży księcia Carla Philipa może dołączyć także księżna Sofia.

Sierpień

• W piątek 20 sierpnia para królewska rozpocznie wizytę w hrabstwie Kalmar
• We wtorek 24 sierpnia para królewska odwiedzi hrabstwo Västernorrland.
• W środę 25 sierpnia księżniczka Victoria i książę Daniel odwiedzą hrabstwo Västra Götaland.

Wrzesień

• W czwartek 2 września Victoria i Daniel odwiedzą hrabstwo Västerbotten.
• W poniedziałek 13 września książę Carl Philip odwiedzi hrabstwo Blekinge.
• W środę 22 września księżniczka Victoria i książę Daniel odwiedzą okręg Gävleborg. 
• W czwartek 23 września para królewska odwiedzi hrabstwo Uppsala.
• W poniedziałek 27 września para królewska odwiedzi hrabstwo Norrbotten.

Październik

• W środę 6 października księżniczka Victoria i książę Daniel odwiedzą hrabstwo Örebro. 
• W czwartek 7 października książę Carl Philip odwiedzi hrabstwo Gotland.
• We wtorek 12 października książę Carl Philip odwiedzi hrabstwo Östergötland.
• W czwartek 14 października para królewska odwiedzi okręg Jönköping.
• W piątek 15 października księżniczka Victoria i książę Daniel odwiedzą hrabstwo Kronoberg.
• W środę 20 października księżniczka Victoria i książę Daniel odwiedzą hrabstwo Skåne.
• W czwartek 28 października para królewska odwiedzi hrabstwo Halland.

Listopad

• W czwartek 11 listopada księżniczka Victoria i książę Daniel odwiedzą hrabstwo Dalarna. 
• W poniedziałek 29 listopada para królewska odwiedzi okręg Jämtland

Foto: Raphael Stecksén, Kungl. Hovstaterna

Warto przypomnieć, że księżniczka Victoria rozpoczęła podróże po wszystkich prowincjach w 2018 roku, które miały na celu promowanie Szwecji. W ramach projektu powstała książka: Odkrywając Szwecję z JKW Księżniczką Victorią wydana w ubiegłym roku w dwóch językach, szwedzkim i angielskim.

Tymczasem rodzina królewska rozpoczęła wakacje. W Solliden jest już para królewska oraz książę Carl Philip i księżna Sofia z dziećmi. W sobotę w porcie w Arkösund Victorię i Daniela wraz z dziećmi, gdyż czwórka płynie na Olandię swoją łodzią. Nie wiadomo czy do letniej rezydencji dotarli już Madeleine i Chris z dziećmi. 

By Fredric Westin - http://www.gogmsite.net/empire-napoleonic-and-roman/subalbum-desiree-clary-bern/queen-desideria-wearing-a-f.html, Public Domain, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=24483966

Rodzina królewska jej nie zmieniła - na nieszczęście Korony. Zawsze była i zawsze pozostanie zwykłą kupczycą, zaskoczoną swoją pozycją i zaskakujące, że znajduje się na tronie. Dodał też, że jest po prostu dobrą kobietą. - francuski dyplomata Bacourt w 1844 roku.

Ze swoim synem Oscarem spotkała się dopiero w lecie 1822 roku, kiedy młody książę przybył do Europy w poszukiwaniu kandydatki na żonę. Odmówił wizyty we Francji, dlatego też spotkali się w Akwizgranie, a następnie w Szwajcarii. Wreszcie w 1823 roku Desiree wróciła do Szwecji wraz z przyszłą żoną swojego syna, Josefina z Leuchtenbergu i pozostała w Szwecji do swojej śmierci. Jedna z najbardziej znanych anegdot opowiada o jej przybyciu do Szwecji w czerwcu tamtego roku. Był to bardzo suchy okres. Chłopi, którzy przyszli ją zobaczyć, mieli zostać nakłonieni do witania jej słowami Vi vill ha regn!. (Chcemy deszczu!), co w dialekcie skandynawskim brzmi bardzo podobnie do francuskiego Vive la Reine! (Niech żyje królowa!). 

Wyświetl ten post na Instagramie.

Post udostępniony przez In love with History (@in_love_with_history)

Finalnie w 1829 roku została koronowana na królową Szwecji w Storkyrkan w Sztokholmie. Pierwotnie planowano, że koronacja odbędzie się zaraz po jej powrocie do kraju w 1823 roku, jednak sam król Carl XIV Johan zdecydował, że lepiej odłożyć koronację. Decyzję tę motywował trudnościami religijnymi. Ostatecznie Desiree nigdy nie zmieniła wyznania i do swojej śmierci pozostała katoliczką. Również z tego względu nigdy nie została koronowana na królową Norwegii, która nie dopuszczała katolików na swoim tronie. Co ciekawe sama Clary miała naciskać na męża, aby wreszcie ogłoszono datę jej koronacji, co miało ją ochronić przed potencjalnym rozwodem. Pomimo obaw królowej małżonkowie pozostawali w przyjaznych relacjach do śmierci króla. Desiree traktowała swojego męża swobodnie i nieformalnie. Szwedzki dwór był zdumiony, że mogła wchodzić do sypialni króla i przesiadywać w nich do późnych godzin nocnych, chociaż monarcha wolał spędzać noce sam. Każdego ranka odwiedzała męża w koszuli nocnej, co było szokujące, ponieważ jej mąż zwykle naradzał się wówczas z członkami rady stanu w sypialni. Z powodu różnic w nawykach z czasem coraz rzadziej się widywali. Po pewnym czasie przestali nawet jadać razem obiady, gdyż króla denerwowało spóźnialstwo żony. 

Jak wspominają kronikarze, to ona jako jedyna potrafiła uspokoić swojego męża. Wystarczyło, że wypowiedziała jedno mocne Bernadotte!, aby król łapał głęboki oddech i przestawał krzyczeć. Jedna z anegdot mówi, że Carl XIV Johan znany z ostrego temperamentu wściekał się na poczynania polityczne rządu, za każdą karę, którą nakładał, mniej bądź bardziej zasłużoną, królowa uderzała wachlarzem w stół, tak długo, aż król przestawał się wyżywać.

Tym razem lepiej odnalazła się na dworze, choć nadal unikała formalnych zobowiązań na których obowiązywał twardy protokół dyplomatyczny. Szlachta również nie darzyła jej sympatią uważając córkę handlarza i republikankę za snobkę. Jej niechęć do etykiety dworskiej doprowadziła finalnie do usunięcia się w cień i coraz rzadszego uczestniczenia w życiu dworu. Jak wspominają historycy podczas pobytów w Rosenberg, królowa uwielbiała przechadzać się nocą po parku. Ponieważ chciała spacerować w ciemności, a bała się nietoperzy poinstruowała jedną z dam dworu, aby podczas nocnych eskapad nosiła białą suknię, która odganiała nietoperze. Warto zaznaczyć, że Rosenberg był również jej ulubioną rezydencją w Szwecji, często zatrzymywała się również w Pałacu Haga, gdzie mogła cieszyć się spokojem pozostając blisko Zamku Królewskiego. Interesowała się modą, poświęcała wiele uwagi i dumy swoim włosom i nosiła sukienki z głębokim dekoltem do późnego wieku. Lubiła tańczyć: jej standardowe pytanie podczas balów na dworze brzmiało, czy debiutantki lubią tańczyć?, ona sama świetnie tańczyła nawet w podeszłym wieku.

Po śmierci męża w 1844 roku została królową matką i tak jak wcześniej dyskretnie kontynuowała działalność charytatywna. Jak mówiono: Jej miłość była znaczna, ale okazywała ja w milczeniu. Jednym z przykładów jej pracy było wsparcie jakim obdarzyła biedne kobiety z wyższych sfer, zlecając im szycie. Pełniła również funkcję oficjalnej obrończyni instytucji charytatywnych. W późniejszych latach jako królowa, a zwłaszcza jako królowa matka, stała się znana ze swojej ekscentryczności. Wiadomo, że kładła się spać o czwartej nad ranem i wstawała o drugiej po południu. Zanim poszła spać, wybierała się na spacer powozem. Podczas tych podróży często składała niezapowiedziane wizyty, które zwykle były niewygodne ze względu na porę dnia, a raczej nocy. Gdy pogoda była zła, jej powóz jeździł po dziedzińcu Zamku Królewskiego. Swój nawyk okrążania powozem dziedzińca Zamku zwykła nazywać Kring kring (po szwedzku dookoła), było to jedno z niewielu szwedzkich słów, które zdołała zapamiętać. Krążą historie o ludziach, których w środku nocy budził powóz z królową przemierzającą w ulice Sztokholmu. Powóz czasami się zatrzymywał, królowa spała przez chwilę, a potem budziła się i powóz jechał dalej. Czasami zabierała dzieci z ulicy do Zamku i dawała im słodycze. Ze względu na marną znajomość szwedzkiego nie mogła z nimi prowadzić normalnej rozmowy, ale zawsze wołała je po szwedzku Kom! Kom! (chodźcie!). Rano kładła się spać, wieczorem wstawała, jadła śniadanie i włóczyła się ze świecą po korytarzach śpiącego zamku. Idealnie ilustruje to anegdota: w 1843 roku strażnik pałacowy zobaczył w środku nocy na zamkowym balkonie w pełni ubraną królową. Kiedy wrócił do swojej żony, powiedział jej, że jest leniwa w porównaniu z królową, która wstała kilka godzin przed wschodem słońca. Myślał, że Królowa Matka wstała wcześniej niż ktokolwiek inny w mieście, ale w rzeczywistości nie poszła jeszcze spać. 

17 grudnia 1860 roku królowa, jak zwykle spóźniona, weszła do swojej loży w Królewskiej Operze Szwedzkiej, tuż po zakończeniu spektaklu. Prosto stamtąd wróciła do Zamku Królewskiego, gdzie zemdlała na schodach nie dotarłszy nawet do swoich komnat. Umarła w wieku 83 lat za panowania króla Carla XV,  swojego wnuka. Przeżyła nie tylko swojego męża, ale również jedynego syna, Oscara. Nietuzinkowa królowa stała się główną bohaterką kilku powieści i filmów. Anne Marie Selinko wydała w 1951 roku powieść w formie fałszywej autobiografii pod tytułem Désirée. Książka stała się światowym bestsellerem i została przetłumaczona na wiele języków, w tym chiński, angielski, francuski, włoski, grecki, węgierski, hiszpański, perski i turecki. Na podstawie książki w Stanach Zjednoczonych nakręcono również film pod tym samym tytułem, W rolę królowej wcieliła się piękna Jean Simmons, Napoleona zagrał sam Marlon Brando.

Źródło:

Desideria, Svenskt biografiskt lexikon (SBL) 

Desideria, Norsk biografisk leksikon 

Lars O. Lagerqvist (1979). Bernadotternas drottningar 

https://pl.qaz.wiki/wiki/D%C3%A9sir%C3%A9e_Clary

Princess Madeleine Instagram

Dzisiaj książę Nicolas świętuje szóste urodziny. Rodzina spędza ten szczególny dzień w Szwecji! Jak donoszą szwedzkie media Madeleine oraz trójka jej dzieci były dzisiaj widziane w Sztokholmie. Rodzina spędzi w kraju całe lato, weźmie udział w obchodach urodzin księżniczki Victorii  lipcu oraz chrzcinach księcia Juliana w sierpniu.

Dla księcia Nicolasa, jego sióstr i rodziców jest to pierwsza wizyta w Szwecji od półtora roku.

By François Gérard - http://historiska-personer.nu/min-s/default.html, Public Domain, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=3452421

Była królową jedyną w swoim rodzaju. Nie miała królewskiego pochodzenia, niemal została żoną cesarza Francji, zamiast tego poślubiła marszałka napoleońskiego i z przypadku została królową Szwecji. Kraju, którego nigdy naprawdę nie pokochała.

Eugénie Bernardine Désirée Clary, bo tak miała na imię, przyszła na świat jako dziewiąte dziecko bogatego marsylskiego handlarza jedwabiem i jego drugiej żony, Françoise Rose Somis. Choć ich pochodzenie nie było arystokratyczne, to olbrzymi posag w wysokości 100 000 franków przyciągał wielu adoratorów do domu rodziny Clary. Starsza z sióstr Julia chcąc chronić majątek pozostawiony przez ojca poślubiła Josepha Bonaparte - brata Napoleona. Zostając później królową Neapolu i Francji.  Jako dziecko Desiree Clary odbierała nauki w klasztorze. Edukacja pod okiem zakonników była wówczas zarezerwowana dla wyższych klas społecznych, jednak majątek jej ojca pozwolił rodzinie na sfinansowanie trwającej niedługo edukacji. Nauki w klasztorze przerwała rewolucja francuska w wyniku, której zamknięto klasztory. Desiree wróciła do rodzinnego domu, gdzie później kontynuowała swoją edukację. Niemniej wiedza jaką posiadała w dorosłym życiu określana była za płytką i niezbyt dużą. 

Autorstwa François Gérard - http://www.marmottan.com/francais/marmottan/clary.asp, Domena publiczna, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=1121042

W wieku 17 lat zaręczyła się z Napoleonem Bonaparte, którego obdarzyła szczerym uczuciem. Jednak jej ojciec twierdził, że pan Bonaparte nie rokuje dobrze i próbował wywrzeć na córce zerwanie zaręczyn. W tamtych czasach można było powiedzieć, że pan Clary się mylił, jednak patrząc na wydarzenia, które miały miejsce w kolejnych latach miał pełną rację. Ród Bonapartych nie utrzymał na długo władzy we Francji, za to dynastia Bernadotte nadal panuje w Szwecji. Zaraz po śmierci ojca w 1794 roku odkryto, że Clary w latach poprzedzających rewolucję francuską apelował o nobilitację. Z tego powodu brat Desiree, Etienne, który po śmierci ojca został głową rodziny, został aresztowany. Desiree Clary postanowiła osobiście zaapelować o uwolnienie brata, przy okazji czego poznała Josepha Bonaparte. Zaproszenie do odwiedzenia domu Clary zaowocowało rychłymi zaręczynami jej siostry, Julii i Josepha oraz późniejszym ślubem. Praca dyplomatyczna Josepha Bonaparte poprowadziła go wraz z żoną do Genui we Włoszech, gdzie osiedlili się w 1795 roku. Niedługo potem dołączyły do nich Desiree wraz z matką. Wszystko wskazuje na to, że Desiree opuszczając Francję nadal była narzeczoną Napoleona, który podczas jej nieobecności poznał Josephine de Beauharnais i to z nią postanowił związać swoją przyszłość. Nowa wybranka była bardzo wpływową i bogatą arystokratką, co wpisywało się w ambitne plany Bonapartego. Rychłe zaręczyny zaowocowały ślubem  zawartym w 1796 roku.

Podczas wspomnianego pobytu we Włoszech Desiree poznała generała Duphota, komendanta wojsk francuskich. Wielu po dziś dzień zakłada, że zaręczyny tej pary były pomysłem samego Napoleona. Z kolei Duphota do oświadczenia się Desiree miał zachęcić pokaźny posag narzeczonej i jej pozycja szwagierki Napoleona. Clary zgodziła się na zaręczyny chociaż Duphot od dawna pozostawał  w nieślubnym związku z inną kobietą i miał z nią syna. 30 grudnia 1797 roku, zaledwie dzień przed planowanym ślubem Duphot zginął w zamieszkach antyfrancuskich przed własną rezydencją Palazzo Corsini w Rzymie. Chociaż historycy są pewni, że zaręczyny tej pary miały miejsce, sama Desiree w późniejszych latach temu zaprzeczała. W 1797 roku Desiree powróciła do Paryża, a jej drogi z Napoleonem ponownie się przecięły. W Paryżu mieszkała w kręgu rodziny Bonaparte, która po zerwaniu zaręczyn przez Napoleona stanęła po jej stronie przeciwko Josephine. Ona sama również nie lubiła żony dawnego ukochanego, którą nazywano w tamtych kręgach kurtyzaną o zasłużenie złej reputacji. Bonaparte ponownie zaangażował się w zapoznanie dawniej ukochanej, którą nadal darzył sympatią, z odpowiednią partią. Tym razem przedstawił Desiree jednego ze swych kompanów, Jeana Baptiste Bernadotte, którego poślubiła  podczas świeckiej ceremonii w Sceaux, 17 sierpnia 1798 roku. Co ciekawe w umowie małżeńskiej jaką zawarli Desiree uzyskała niezależność majątkową. 4 lipca 1799 r. urodziła jedyne dziecko, syna Oscara. Po ślubie z Desiree kariera Bernadotte nabrała tempa. Jean Babtiste miał zawdzięczać rozwój swojej kariery nie tylko żonie, ale i szwagierce, Julii.

Wyświetl ten post na Instagramie.

Post udostępniony przez Women from History (@womenfromhistory)

Desiree ponad wszystko kochała Paryż i często obawiała się, że będzie musiała towarzyszyć mężowi w jego podróżach. W czasie, gdy jej mąż był gubernatorem miast hanzeatyckich i gubernatorem Hanoweru, Madame Bernadotte kilka razy odwiedziła go w Hamburgu z synem, ale nigdy nie została tam na dłużej, szukając coraz to nowych pretekstów do powrotu do stolicy Francji. Kiedy jej małżonek został księciem Pontecorvo w 1806 roku, miała z niepokojem zapytać, czy będzie zmuszona opuścić Paryż i przenieść się do małego księstwa we Włoszech. Z ogromną radością przyjęła, że nie będzie to konieczne. W 1807 roku odwiedziła swojego męża w Spandau oraz w Marienburgu w Prusach Wschodnich, gdzie opiekowała się nim podczas choroby. Kiedy tylko Bernadotte wyzdrowiał wróciła do Francji licząc, że przez długi czas nie będzie już musiała jej opuszczać. 

W 1810 roku Jean Babtiste, za zgodą Napoleona i członków szwedzkiego parlamentu, został adoptowany przez króla Szwecji Carla XIII. Samej Desiree z całą pewnością spodobałaby się rola żony gubernatora Rzymu, którą jej mężowi miał zaproponować Bonaparte. Jednak i tym razem Bernadotte postanowił iść swoją ścieżką i udał się na daleką północ. Desiree sądziła na początku, że nowe stanowisko męża będzie podobne do tytułu księcia Pontecorvo i nie spodziewała się, że będzie musiała odwiedzać Szwecję częściej, niż była zmuszona odwiedzić małe włoskie księstwo. W przyszłości miała przyznać, że interesowała się tylko Francją i nie obchodziły jej żadne inne kraje. Po jej poczynaniach nieciężko dojść do takich wniosków. Swój wyjazd do Szwecji opóźniała do maksimum i nie opuściła Francji wraz z mężem. Odpowiadała jej nowa rola na francuskim dworze cesarskim, co tydzień była zapraszana na dworskie uroczystości i ze zgrozą przyjęła do wiadomości, że tym razem musi opuścić Paryż na dłużej. Skandynawski kraj bardzo ją przerażał, dworzanie opowiadali jej o kraju położonym blisko bieguna północnego, pełnym niedźwiedzi polarnych. Ostatecznie opuściła Paryż i udała się w długą podróż przez Hamburg i Kronborg w Danii oraz cieśninę Sund do Helsingborg w Szwecji. Jak opisują historycy, 22 grudnia 1810 roku przybyła wraz z synem na dwór, a 6 stycznia została przedstawiona dworowi królewskiemu podczas przyjęcia na Zamku Królewskim w Sztokholmie.

Wyświetl ten post na Instagramie.

Post udostępniony przez France et Gloire (@france.et.gloire)

Szybko jednak okazało się, że Clary nie odnajdzie się na zimnym, szwedzkim dworze. Brakował jej rozrywek, którymi przepełniony był francuski dwór cesarski, gier, bali oraz rodziny.  Nie była w stanie nauczyć się języka szwedzkiego, ani nawiązać bliższych znajomości ze szwedzką śmietanką towarzyską. Szwedzki klimat był dla niej ogromnym szokiem. Przybywszy do Szwecji zimą ze zgrozą przyglądała się zaspom śniegu, którego nienawidziła tak bardzo, że patrząc przez okno powozu płakała. Jean Babtiste po przybyciu do Szwecji przeszedł na luteranizm, niedługo po przybyciu do kraju Desiree z synem, mały Oscar również miał zmienić swoją wiarę. Zgodnie z obowiązującym wówczas prawem o tolerancji nie wywierano jednak wpływu na zmianę wiary przez Desiree, która pozostała katoliczką. Specjalnie dla niej wybudowano w Sztokholmie katolicką kaplicę. Chociaż Clary nie była nazbyt religijna regularnie uczestniczyła w mszach, które przypominały jej ukochaną Francję. 

Desiree nie była w stanie dostosować się do wymogów formalnej etykiety, a ze względu na brak znajomości szwedzkiego nie mogła pełnić obowiązków reprezentacyjnych. Na dworze otaczała się francuskimi damami dworu, które tylko utwierdzały ją w przekonaniu, że Szwecja nie jest dla niej odpowiednim miejscem. Nie miała dobrych stosunków z królową Hedvig. W swoich słynnych pamiętnikach królowa opisywała ją jako dobroduszną, hojną i miłą, kiedy chciała taką być, ale także jako niedojrzałe zepsute dziecko, które nienawidziło wszelkich żądań i nie było w stanie poradzić sobie z żadną formą reprezentowania Szwecji. Zauważyła także, że jako Francuzka w każdym calu  narzekała na wszystko, co nie było francuskie. Warto jednak zaznaczyć, że Hedvig przerażała wizja utraty pozycji na własnym dworze i często spiskowała przeciwko Desiree.

Żona następcy tronu opuściła Szwecję w lecie 1811 roku wracając do Francji. W Sztokholmie zostawiła nie tylko męża, ale i jedynego syna, Oscara. Do Szwecji miała powrócić dopiero na jego ślub.

Źródło:

Desideria, Svenskt biografiskt lexikon (SBL) 

Desideria, Norsk biografisk leksikon 

Lars O. Lagerqvist (1979). Bernadotternas drottningar 

https://pl.qaz.wiki/wiki/D%C3%A9sir%C3%A9e_Clary